Bài đăng ngày 30/7/2026 trên PLOS ONE: thử nghiệm ngẫu nhiên tại Tambai, miền trung Mozambique, phun IR3535 làm chất xua muỗi không gian cho 40 hộ, so với 40 hộ đối chứng. Số muỗi An. funestus cái bắt trong nhà ở nhóm phun là 765, nhóm đối chứng 1.432; trung bình mỗi hộ 18,6 so với 35,0 con. Tỷ lệ nhiễm sốt rét ở trẻ dưới 5 tuổi giảm tương tự ở cả hai nhóm.
Nội dung chính
- Tạp chí: PLoS One 21(7): e0353351. DOI 10.1371/journal.pone.0353351. Nhận 8/10/2025, chấp nhận 9/6/2026, đăng 30/7/2026. Tác giả Lequechane JD và cộng sự. Mã đăng ký thử nghiệm NCT04419766; giai đoạn can thiệp 7/2021–7/2023.
- Thu được 5.716 con muỗi: 57,2% Anopheles, 42,7% Culex. An. funestus s.l. chiếm ưu thế cả trong nhà (92,7%) và ngoài nhà (82,5%). Ngoài nhà, nhóm phun bắt 175 con so với 293; trung bình mỗi hộ 4,3 so với 7,1.
- Tỷ lệ nhiễm P. falciparum ở trẻ dưới 5 tuổi giảm từ 72,6% lúc đầu xuống 51,3% sau một năm và 43,3% khi kết thúc, mức giảm tương tự ở nhóm phun và nhóm đối chứng. Tỷ lệ muỗi mang thoa trùng hơi thấp hơn ở nhóm phun, nhất là ngoài nhà, nhưng chưa thể quy cho chất xua.
- Kết luận của tác giả: IR3535 dùng làm chất xua không gian làm giảm mật độ muỗi sốt rét trong và ngoài nhà, có thể góp phần giảm lây truyền.
Góc nhìn VPMA
Thử nghiệm quy mô nhỏ ở Mozambique với muỗi sốt rét; chưa chứng minh giảm lây bệnh. Không suy ra sản phẩm hay cách dùng tương ứng đã được phép lưu hành tại Việt Nam.
Đọc bài gốc tại: PLOS ONE
- Nguồn
- PLOS ONE
- Ngày đăng / ban hành
- 30/7/2026
- Chuyên mục
- Giải pháp mới trong kiểm soát côn trùng
- Tạp chí
- PLoS One 21(7): e0353351
- DOI
- 10.1371/journal.pone.0353351
Ghi chú biên tập: Bài viết là bản tóm tắt, biên dịch và bình luận ngắn của VPMA, không sao chép toàn văn. Nội dung gốc và bản quyền thuộc về nguồn đã dẫn. Ảnh: Hình 5 bài PLOS ONE (bản đồ mật độ muỗi dự đoán sau can thiệp và mức thay đổi, giấy phép CC BY).
Nguồn: PLOS ONE (tóm tắt, biên dịch bởi VPMA).