Muỗi
Muỗi vằn Aedes albopictus
Aedes albopictus
“Muỗi hổ châu Á”, ưa vườn cây – cũng có thể truyền sốt xuất huyết.
Đốt ban ngàyƯa vườn cây, ngoài nhàTruyền Dengue, Chikungunya
Nhận dạng
- Thân đen, chân có khoang trắng như Aedes aegypti.
- Giữa lưng ngực có một vạch trắng dọc duy nhất – khác hoa văn “đàn lia” của Aedes aegypti.
Sinh học & vòng đời
- 1
Trứng
Đẻ ở hốc cây, gốc tre, lốp xe, chậu cây, vỏ đồ hộp chứa nước.
- 2
Bọ gậy
Phát triển trong nước đọng tự nhiên và nhân tạo.
- 3
Quăng
Giai đoạn chuyển tiếp trong nước.
- 4
Muỗi trưởng thành
Hoạt động nhiều ngoài trời, vườn cây, bụi rậm.
Vòng đời hoàn toàn giống Aedes aegypti; trứng cũng chịu được khô hạn.
Tập tính & nơi sống
- Thường sống ngoài nhà: vườn, công viên, bãi phế liệu, khu nhiều cây xanh.
- Đốt ban ngày, có thể đốt cả người và động vật.
- Nơi đẻ ưa thích: hốc cây, gốc tre chặt, lốp xe cũ, vật chứa nước mưa.
Tác hại & bệnh truyền
- Trung gian truyền Dengue và Chikungunya; có vai trò truyền Zika (WHO).
- Gây khó chịu do đốt nhiều khi làm việc, sinh hoạt ngoài trời.
Dấu hiệu phát hiện
- Bị muỗi đốt khi ở vườn, sân, công viên vào ban ngày.
- Lăng quăng trong hốc cây, gốc tre, lốp xe, vật chứa nước mưa.
Phòng ngừa – vệ sinh môi trường trước tiên
- Phát quang bụi rậm, thu gom phế liệu, lốp xe; lấp hốc cây, chặt gốc tre sát đất hoặc lấp kín.
- Không để vật dụng hứng nước mưa quanh nhà.
- Dùng kem xua muỗi, mặc áo dài tay khi làm vườn.
- Kết hợp tổng vệ sinh, diệt lăng quăng theo đợt của địa phương.
Khi nào gọi dịch vụ chuyên nghiệp?
- Khi địa phương có ca bệnh hoặc ổ dịch: phối hợp với trạm y tế, trung tâm y tế; việc phun hóa chất diện rộng do cơ quan y tế tổ chức.
- Cơ sở đông người (trường học, nhà máy, khu nghỉ dưỡng, công trình) cần chương trình giám sát và kiểm soát muỗi định kỳ.
- Muỗi vẫn nhiều dù đã loại bỏ nơi nước đọng – cần khảo sát để tìm ổ bọ gậy ẩn.
Nội dung mang tính tham khảo cho cộng đồng, tổng hợp từ các nguồn nêu trên. Khi có dấu hiệu bệnh, hãy đến cơ sở y tế; khi dùng chế phẩm diệt côn trùng, luôn tuân thủ nhãn sản phẩm và hướng dẫn của cơ quan y tế. Ảnh minh họa từ Wikimedia Commons theo giấy phép ghi tại mỗi ảnh.