
Bài đăng ngày 5/10/2026 trên PLOS Neglected Tropical Diseases đánh giá thực địa việc phun thể tích cực nhỏ (ULV) bằng xe với chế phẩm deltamethrin kết hợp chiết xuất cúc trừ sâu tại Hungary, theo thiết kế trước–sau có đối chứng (BACI): số muỗi ở điểm phun giảm trung bình khoảng 47%; côn trùng bay không mục tiêu, kể cả nhóm thụ phấn, giảm hơn 40%.
Nội dung chính
- Tạp chí: PLoS Negl Trop Dis 20(10): e0014140. DOI 10.1371/journal.pntd.0014140. Nhận 9/3/2026, chấp nhận 21/9/2026, đăng 5/10/2026. Tác giả Garamszegi LZ, Nagy G, Klein Á, Szentiványi T, Vásárhelyi Z, Markó G và cộng sự.
- Cách làm: các công ty chuyên nghiệp có giấy phép phun bằng máy phun sương gắn trên xe từ 22:00 đến 02:00, trong tháng 6–8, dùng Deltasect Plus 20 ULV (2,22% deltamethrin + 0,22% chiết xuất Chrysanthemum cinerariaefolium) pha 1:15 hoặc Deltasect Plus 1.2 ULV không pha. Muỗi bắt bằng bẫy BG Sentinel, côn trùng khác bằng bẫy Malaise, mỗi lần lấy mẫu khoảng 24 giờ trước và sau khi phun.
- Muỗi bản địa và muỗi xâm lấn (Aedes albopictus, Aedes koreicus) giảm theo tỷ lệ tương tự. Hiệu quả khác nhau nhiều giữa các điểm: mức giảm liên quan đến mật độ muỗi ban đầu và sức gió tối đa trong thời gian lấy mẫu; không thấy liên quan với khoảng cách tới đường xe phun, giờ phun, lượng mưa hay nhiệt độ.
- Nhóm tác giả lưu ý mức giảm dưới 80% thường được coi là chưa đủ để kiểm soát có ý nghĩa ở nơi muỗi nhiều hoặc đang có lây truyền bệnh, và kết luận phun ULV có sự đánh đổi giữa giảm muỗi và bảo vệ đa dạng côn trùng.
Góc nhìn VPMA
Nghiên cứu ngắn hạn tại Hungary. Điểm tham khảo cho hội viên làm phun không gian: kiểm tra gió trước khi phun và đánh giá mật độ muỗi trước, sau xử lý. Không suy ra sản phẩm nêu trong bài đã được cấp số đăng ký lưu hành tại Việt Nam.
Đọc bài gốc tại: PLOS Neglected Tropical Diseases
- Nguồn
- PLOS Neglected Tropical Diseases
- Ngày đăng / ban hành
- 5/10/2026
- Chuyên mục
- Nghiên cứu khoa học · Côn trùng, Hóa chất
- Tạp chí
- PLoS Negl Trop Dis 20(10): e0014140
- DOI
- 10.1371/journal.pntd.0014140
Ghi chú biên tập: Bài viết là bản tóm tắt, biên dịch và bình luận ngắn của VPMA, không sao chép toàn văn. Nội dung gốc và bản quyền thuộc về nguồn đã dẫn. Ảnh: Hình 4 bài PLOS NTDs (số côn trùng không mục tiêu theo nhóm, trước và sau khi phun, giấy phép CC BY).
Nguồn: PLOS Neglected Tropical Diseases (tóm tắt, biên dịch bởi VPMA).